Σύντομη εισαγωγή στο Ελεύθερο Λογισμικό

Από Κοινότητα Ελεύθερου Λογισμικού ΕΜΠ
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

Τον Ιανουάριο βγήκαν στην αγορά τα Windows Vista και για πρώτη ίσως φορά τα τελευταία 20 χρόνια, υπάρχει μια μεγάλη μάζα χρηστών, αλλά και επαγγελματιών, που είναι αρνητικά προδιατεθειμένη σε μια νέα πρόταση της Microsoft. Η κριτική επικεντρώνεται στο υψηλό κόστος, τις υψηλές απαιτήσεις σε υλικό και στην υιοθέτηση ολοένα και πιο περιοριστικών για τον χρήστη πολιτικών, όπως το DRM (Digital Rights Management).

Ήδη από τη δεκαετία του '80, ως φυσική αντίδραση στην ίδια νοοτροπία παραγωγής λογισμικού, έχει δημιουργηθεί το κίνημα του ελεύθερου λογισμικού. Πρόκειται για ένα μοντέλο όπου ο τελικός χρήστης του λογισμικού μπορεί να το αποκτήσει χωρίς χρηματικό κόστος, να το προσαρμόσει στις ανάγκες του, αλλάζοντας τον πηγαίο κώδικα, που διατίθεται ελεύθερα, ενώ μπορεί να το τροποποιήσει και να το αναδιανείμει επίσης ελεύθερα. Το κίνημα αυτό έχει δώσει ως αποτέλεσμα ένα παράλληλο, ελεύθερο σύμπαν προγραμμάτων και λειτουργικών συστημάτων απέναντι από τα ευρέως γνωστά και πολυδιαφημισμένα κλειστά πακέτα λογισμικού των μεγάλων εταιρειών, των οποίων η τροποποίηση και η ελεύθερη διανομή απαγορεύονται ρητώς. Μάλιστα ένας από τους κυριότερους εκπροσώπους αυτού του σύμπαντος, το λειτουργικό σύστημα GNU/Linux, έχει γνωρίσει μεγάλη διάδοση την τελευταία πενταετία, δημιουργώντας, αργά αλλά σταθερά, το αντίπαλο δέος στα Windows. Λόγω των χαρακτηριστικών του ελεύθερου λογισμικού, όπως το ότι ο καθένας μπορεί να διαπιστώσει σφάλματα στον πηγαίο κώδικα και να προτείνει αλλαγές, οι χρήστες έχουν λογισμικό ώριμο και σταθερό, ασφαλές για τα δεδομένα και διαφανές στη λειτουργία του.

Η περαιτέρω προώθηση του GNU/Linux περνάει από τους χρήστες του και τις οργανώσεις που αυτοί διαμορφώνουν. Η ένωση χρηστών και φίλων Linux στην Ελλάδα (Hellug) δουλεύει ενεργά προς αυτή την κατεύθυνση διαμορφώνοντας διανομές GNU/Linux, κατάλληλες για μαθητές δημοτικού και διανομές με ελάχιστες απαιτήσεις σε hardware, κατάλληλες για τους απαρχαιωμένους υπολογιστές των δημοσίων σχολείων. Επίσης, στο χώρο του ΕΜΠ, εδώ και ένα χρόνο δραστηριοποιείται η Κοινότητα Ελεύθερου Λογισμικού ΕΜΠ, που έχει θέσει ως σκοπό της την διάδοση του ελεύθερου λογισμικού για χρήση στα εργαστήρια και προσωπικά από τους σημερινούς σπουδαστές και μελλοντικούς μηχανικούς. Ταυτόχρονα, πολλές ακόμα κοινότητες δραστηριοποιούνται σε όλη την Ελλάδα.

Οι ιδέες του ελεύθερου λογισμικού δεν περιορίζονται στο χώρο των υπολογιστών. Η ομάδα ALIS ανέπτυξε το εναλλακτικό σύστημα διερμηνείας που χρησιμοποιήθηκε στο 4ο Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Φόρουμ. Τα μηχανήματα που χρησιμοποιήθηκαν, σχεδιάστηκαν από την ίδια την ομάδα, που διαθέτει την τεχνολογία ελεύθερα, αποκλείοντας όμως την επιχειρηματική εκμετάλλευση τις. Επίσης, η ομάδα FARMA, με μηχανικούς όλων των ειδικοτήτων, δραστηριοποιείται στην τεχνολογία των εναλλακτικών πηγών ενέργειας, με στόχο την κατασκευή μικρών υδροηλεκτρικών σταθμών για τους Ζαπατίστας!

Η ενασχόληση με τον ελεύθερο λογισμικό δεν είναι υπόθεση των ειδικών. Ο καθένας μας λίγο πολύ χρησιμοποιεί στην καθημερινότητα του υπολογιστές. Η χρήση εναλλακτικών, ελεύθερων προγραμμάτων ή η μεταπήδηση σε ένα ελεύθερο λειτουργικό σύστημα εκτός του ότι ωφελεί τους χρήστες, δημιουργεί νέες δυναμικές στην αγορά λογισμικού χτυπώντας τα μονοπώλια και φέρνοντάς μας ένα βήμα πιο κοντά στην απόλυτη ελευθερία ιδεών.