Δυο λόγια για τις πατέντες λογισμικού

Από Κοινότητα Ελεύθερου Λογισμικού ΕΜΠ
Μετάβαση σε: πλοήγηση, αναζήτηση

(ή γιατί οι πατέντες λογισμικού στην Ευρώπη μας αφορούν)

No ipatetns.jpg

Το θέμα των πατεντών λογισμικού, παρά τα όσα καθυσηχαστικά ακούγονται από διάφορα στόματα, σαφώς και ΔΕΝ έχει κλείσει για την Ευρώπη. Απλά τελείωσε ο πρώτος γύρος, που ευτυχώς ήταν νικηφόρος για τους υπέρμαχους του ελεύθερου λογισμικού. Δυστυχώς όμως, φαίνεται ότι θα ακολουθήσουν κι άλλες προσπάθειες να περάσει το θέμα.

Το φλέγον ζήτημα με τις πατέντες λογισμικού σε αντιπαράθεση με το copyright είναι ότι ενώ στο δεύτερο απλά κατοχυρώνεται η υλοποίηση ενός πράγματος (πχ μία DLL) στο δεύτερο κατοχυρώνεται η ιδέα. Ποιά η διαφορά; Αν κάνω copyright το όνομα Sherlock Holmes, τότε δεν μπορείς να γράψεις βιβλίο που ο ήρωας να είναι δαιμόνιος ντεντέκτιβ που να λέγεται Sherlock Holmes, αλλά μπορείς να γράψεις για έναν άλλο δαιμόνιο ντεντέκτιβ με άλλο όνομα, πχ James Bond. Αν όμως ο Sherlock Holmes ήταν πατέντα, τότε δεν μπορείς να γράψεις κανένα βιβλίο με δαιμόνιο ντεντέκτιβ, όπως και να τον ονομάσεις. Έτσι, μπορεί να κατοχυρωθεί πχ η ιδέα του progress bar, αφαιρόντας το δικαίωμα από έναν προγραμματιστή να υλοποιήσει το δικό του progress bar χωρίς να πληρώσει πνευματικά δικαιώματα. Αυτό αποτελεί μία ειδοποιό διαφορά που κάνει τα πράγματα ιδιαίτερα σοβαρά.

Το άλλο είναι ότι με τις πατέντες λογισμικού αυξάνεται δραματικά το κόστος ανάπτυξης ενός προγράμματος από τις ίδιες τις επιχειρήσεις. Για κάθε τι που θα χρησιμοποιούν, πχ Start Button, progress bar, κλπ, θα πρέπει να αναζητούν αν υπάρχει αυτή η ιδέα κατοχυρωμένη και αν τελικά είναι, να πρέπει να έρχονται σε επαφή με τον δημιουργό και να παζαρεύουν την τιμή παραχώρησης του δικαιώματος χρήσης του. Εκτός από το κόστος για την παραχώρηση χρήσης μίας πατέντας, όταν μιλάμε για μεγάλα και σοβαρά προγράμματα, τεράστιο κόστος έχει και η ίδια η αναζήτηση για τυχόν χρησιμποίηση κάποιας πατέντας που μπορεί να υπάρχει!!

Έτσι, από την πλευρά του καταναλωτή το κόστος αγοράς των προγραμμάτων αυξάνεται (και μαζί πολλών άλλων προϊόντων και υπηρεσιών που απαιτούν χρήση υπολογιστή ως ενδιάμεσο εργαλείο) και από την πλευρά των επιχειρήσεων, οι μικρές και όχι οικονομικά εύρωστες επιχειρήσεις θα κλείνουν η μία μετά την άλλη μη μπορώντας να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις πληρωμών απέναντι στους κατόχους πατεντών. Το τί επιπτώσεις μπορεί να έχει αυτό για την οικονομία σε όλα τα επίπεδα και την αγορά εργασίας του κλάδου μας μπορεί να το φανταστεί ο καθένας...

Μετά, να μην ξεχνάμε ότι οι πατέντες λογισμικού είναι ένας υπαρκτός κίνδυνος. Η ελληνική εταιρία πνευματικής ιδιοκτησίας (κρατικός φορέας) έχει ήδη παραλάβει στην χώρα μας χιλιάδες αιτήσεις για παραχώρηση πατεντών από επιχειρήσεις κυρίως και έχει ήδη κάνει την προέγκρισή τους. Τί σημαίνει αυτό; Ότι με το που δοθεί το ΟΚ για την θέσπιση πατεντών στην Ευρώπη, την επόμενη κι όλας μέρα θα έχουμε χιλιάδες πατέντες κατοχυρωμένες από επιχειρήσεις! Κι αυτό χωρίς καμία υπερβολή. Και φυσικά, το ίδιο σκηνικό θα επικρατήσει πανευρωπαϊκά.

Τέλος, να μην ξεχνάμε και μία ακόμα παράμετρο που δεν έχει αναδειχθεί αρκετά, αλλά έχει ιδιαίτερη σημασία. Οι πατέντες λογσιμικού που υπάρχουν ήδη στις ΗΠΑ δεν αναγνωρίζονται θεσμικά από την ΕΟΚ (νυν ΕΕ). Δηλαδή μία Αμερικάνικη πατέντα μπορώ μέχρι στιγμής να την χρησιμοποιήσω εγώ στην Ευρώπη χωρίς να έχω τον φόβο μην με κηνυγήσει ο Αμερικάνος ιδιοκτήτης της. Αν όμως η Ευρωπαϊκή Ένωση θεσπίσει τις πατέντες λογισμικού, τότε δεν μπορεί παρά να δεχτεί τις Αμερικάνικες πατέντες ως έγκυρες και συνεπώς να τις σεβαστεί πλέον στην Ευρωπαϊκή αγορά. Επομένως, με το που θα ψηφιστεί ο θεσμός των πατεντών λογισμικού στην ΕΕ, αυτόματα, εκτός από τις ήδη προεγκριμένες πατέντες στην ΕΕ, θα έχουμε στον σβέρκο μας και τις Αμερικάνικες! Να γιατί καίγονται οι ΗΠΑ για την υιοθέτηση των πατεντών λογισμικού στην Ευρώπη!

Σχετικά links στο Internet

Ευχαριστίες

Ευχαριστούμε το HELLUG για την βοήθεια στην εξαγωγή πολύτιμων συμπερασμάτων που παρατέθηκαν στο παρόν κείμενο.

Το κείμενο αυτό μοιράστηκε στην εκδήλωση της Κοινότητας Ελεύθερου Λογισμικού ΕΜΠ που έγινε κατά τη διάρκεια της κατάληψης της σχολής ΗΜΜΥ στις 16/5/06.